İsrail'in İran'daki stratejik hedefleri vurmasıyla başlayan ve İran'ın misillemeleriyle tırmanan gerilim, sekizinci gününde de etkisini artırarak sürdürüyor. Çatışmaların etkisi sadece iki ülkeyle sınırlı kalmazken, Hatay'a düşen füze parçaları tehlikenin boyutunu gözler önüne serdi. ABD'nin bölgedeki askeri üsleri ve İsrail'e sunduğu destek, savaşın Lübnan gibi farklı aktörlerin de dahil olduğu daha geniş bir alana yayılma endişesini tetikliyor.
"ABD'nin hedefinde İran'ın askeri kapasitesi var"
Doç. Dr. Berat Akıncı, ABD'nin bölgedeki güvenlik stratejisinin merkezinde İran'ın nükleer ve askeri gücünün geriletilmesi olduğunu belirtti. ABD'nin özellikle İsrail'i tehdit edebilecek unsurları hedef aldığını ifade eden Akıncı, operasyonların bölgedeki askeri üsler üzerinden yürütüldüğüne dikkat çekti. İran'ın ise bu duruma mütekabiliyet çerçevesinde karşılık verdiğini ve bölge ülkeleriyle güçlü ilişkiler kurmasının bir zorunluluk olduğunu vurguladı.
Vekil güçler ve küresel risk faktörü
Savaşın yayılma riskini artıran en önemli unsurlardan birinin "vekil güçler" olduğunu belirten Akıncı, şu değerlendirmelerde bulundu:
-
Genişleyen Etki Alanı: Şu ana kadar yaklaşık 10 ülke İran'ın saldırılarından doğrudan veya dolaylı olarak etkilenmiş durumda.
-
Vekil Unsurlar: Lübnan ve diğer bölgelerdeki vekil güçlerin devreye girmesi, çatışmanın önce bölgesel, ardından küresel bir boyuta ulaşma riskini taşıyor.
-
Uluslararası Müdahale: Birleşmiş Milletler üyesi devletlerin hukukun üstünlüğünü esas alarak sürece aktif şekilde müdahil olması gerekiyor.
Türkiye'nin dengeleyici rolü ve İstanbul fırsatı
Türkiye'nin bölgedeki kritik "denge unsuru" rolüne işaret eden Doç. Dr. Akıncı, diplomasi trafiğine dair önemli bir tespitte bulundu. İran'ın ABD ve İsrail karşısında denge kurabilmek için Türkiye gibi güçlü komşulara ihtiyaç duyduğunu belirten Akıncı, "Eğer barış görüşmeleri Umman yerine İstanbul'da yapılsaydı, savaş başlamadan masada bir çözüm üretilebilirdi" dedi. Akıncı ayrıca, kaotik ortamda algı operasyonlarına karşı bölge ülkelerinin temkinli olması gerektiğini hatırlattı.