Adana'da lise öğrencileri, orman yangınlarını henüz başlangıç aşamasındayken tespit ederek ilgili kurumlara bildirim gönderebilen yapay zeka destekli otonom dron sistemi geliştirdi. Danışment Gazi Anadolu Lisesi öğrencileri tarafından hazırlanan proje, yangınlara erken müdahale edilmesini sağlayarak olası felaketlerin önüne geçmeyi hedefliyor.
Seyhan ilçesindeki Danışment Gazi Anadolu Lisesi 10. sınıf öğrencilerinin oluşturduğu TAYGAN takımı tarafından geliştirilen "Otopilotlu Erken Uyarı Dron Sistemi", orman yangınlarını henüz duman aşamasındayken tespit ederek ilgili birimlere anlık bildirim gönderebiliyor.
Sensörler yangını algılıyor, dron bölgeye gidiyor
Öğrencilerin geliştirdiği sistemde ilk olarak ormanlık alanlara yerleştirilen sensörler görev yapıyor. Sensörler, yangının başlangıç aşamasında ortaya çıkan karbonmonoksit ve karbondioksit gazlarını tespit ederek merkezi sisteme veri aktarıyor.
Sistemde ayrıca sıcaklık ve nem verileri de sürekli analiz ediliyor. Olası bir yangın riski algılandığında ise koordinat bilgileri otomatik olarak drona gönderiliyor.
Otonom şekilde havalanan dron, ilgili bölgeye giderek üzerindeki yapay zeka destekli sistemler ve gece görüş kameralarıyla alanı tarıyor. Elde edilen görüntüler yapay zeka tarafından analiz ediliyor ve yangın belirtilerinin doğrulanması halinde konum bilgileri ile görüntüler ilgili kurumlara aktarılıyor.
"Amacımız yangını başlangıç evresinde engellemek"
Projenin takım kaptanı Mustafa Erdem, temel hedeflerinin yangınların büyümeden önlenmesi olduğunu söyledi.
Erdem, “Ormana yerleştirdiğimiz sensörler yangının başlangıç aşamasında ortaya çıkan karbonmonoksit ve karbondioksit gazlarını tespit ediyor. Sunucuda düşük nem, yüksek sıcaklık veya gaz tespiti yapıldığında koordinatlar anında drona gönderiliyor. Dronumuz otonom şekilde bölgeye giderek yapay zeka ve gece görüş kameralarıyla tarama gerçekleştiriyor. Temel amacımız yangını daha başlangıç evresindeyken tespit ederek büyümesini engellemek” dedi.
Veriler anında ilgili kurumlara iletilecek
Projenin mekanik kısmında görev alan öğrencilerden Nisanur Batır da sistemin tamamen erken uyarı mantığıyla çalıştığını belirtti.
Batır, “Sensörlerimiz ormandaki sıcaklık, nem ve gaz durumunu analiz ederek sisteme gönderiyor. Dronumuz otonom uçuşla bölgeyi kontrol ediyor ve risk durumunda itfaiye ile Orman Genel Müdürlüğü ekiplerine anında haber veriyor. Projemizle TEKNOFEST 2026'ya başvurduk. Şu an ön değerlendirme aşamasındayız ve sonuçları bekliyoruz” diye konuştu.
Hedef, yangınlara ilk dakikalarda müdahale
Proje Danışmanı Arif Arabacı ise geliştirdikleri sistemle yangınlara 5 ila 10 dakika gibi kısa sürelerde müdahale edilmesini amaçladıklarını ifade etti.
Orman Genel Müdürlüğü ile yaptıkları görüşmelerde yangınların önemli bir bölümünün yüksek gerilim hatları ve orman içinden geçen elektrik direkleri çevresinde çıktığını öğrendiklerini belirten Arabacı, sensörleri öncelikli olarak bu bölgelere yerleştirmeyi planladıklarını söyledi.
Arabacı, “Orman Genel Müdürlüğü ile yaptığımız görüşmelerde yüksek gerilim hatları ve elektrik direklerinin yangın çıkış nedenleri arasında önemli bir yere sahip olduğunu öğrendik. Bu nedenle sensörlerimizi 100 ila 200 metre aralıklarla öncelikle riskli bölgelere yerleştirmeyi hedefliyoruz” dedi.
TEKNOFEST 2026 için yarışıyorlar
Teknoloji ile çevre korumayı buluşturan proje, orman yangınlarının erken aşamada tespit edilmesini sağlayarak müdahale süresini kısaltmayı ve doğal alanlarda oluşabilecek zararları en aza indirmeyi amaçlıyor.
Adanalı öğrenciler, geliştirdikleri yapay zeka destekli otonom dron sistemiyle TEKNOFEST 2026'ya başvururken, projeleri şu anda ön değerlendirme sürecinde bulunuyor.
