Kısırlık, günümüzde çiftlerin karşılaştığı en yaygın sağlık sorunlarından biri olmaya devam ediyor. Tanımı gereği, bir çiftin korunmasız ve düzenli cinsel ilişkiye rağmen bir yıl boyunca çocuk sahibi olamaması olarak kabul edilen bu durum, her 100 çiftten 15’ini etkiliyor.
Medline Adana Hastanesi Kadın Hastalıkları, Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı Prof. Dr. İbrahim Ferhat Ürünsak, kısırlıkla mücadele eden çiftler için altın değerinde önerilerde bulundu. Ürünsak, hem kadın hem erkek kaynaklı olabilecek bu problemin doğru tanı ve kişiye özel tedavi ile çözüme ulaşabileceğini belirterek, bilinmesi gereken 11 önemli noktayı sıraladı.
Kısırlık sadece kadına özgü bir sorun değil
Toplumda yaygın olan kanının aksine kısırlık sadece kadınlara ait bir sorun değildir. Çiftlerde çocuk sahibi olamama durumu; %37 oranında kadına, %8 oranında erkeğe ve %35 oranında her iki tarafa bağlı olabilir. Geriye kalan %20’lik kesimde ise herhangi bir neden saptanamaz ve bu durum olarak tanımlanır.
Tedavi kişiye özeldir
Her çiftin kısırlık öyküsü ve tedavi planı farklıdır. Kimi çiftlerde yalnızca ilaç tedavisi yeterliyken, kimi çiftler için aşılama ya da tüp bebek gibi ileri yöntemler gerekir. Bu nedenle doğru teşhis, başarılı bir tedavinin en önemli adımıdır.
Yaş faktörü göz ardı edilmemeli
35 yaş altındaki kadınlarda 1 yıl, 35 yaş üstü kadınlarda ise 6 ay boyunca gebelik oluşmazsa bir uzmana başvurmak gerekir. 40 yaş ve üzerindeki kadınlarda ise zaman kaybetmeden tedavi sürecine başlanması büyük önem taşır.
Yumurtlama sorunlarına dikkat!
Düzensiz adet gören, kilo problemi veya tüylenme sorunu yaşayan kadınlarda yumurtlama problemleri sık görülür. Bu sorunlar basit testlerle erkenden tespit edilebilir.
Sperm kalitesi de belirleyicidir
Kısırlık sadece kadını değil erkeği de ilgilendirir. Bu nedenle, tedaviye başlamadan önce yapılacak bir semen analizi ile sperm sayısı, hareketliliği ve yapısı mutlaka değerlendirilmelidir.
Yaşam tarzı doğurganlığı doğrudan etkiler
Sigara, alkol, obezite, stres ve uykusuzluk gibi faktörler, hem kadın hem erkek üreme sağlığını ciddi şekilde etkileyebilir. Sağlıklı yaşam alışkanlıkları, tedavi başarısını önemli ölçüde artırır.
Tüpler tıkalıysa tüp bebek en etkili yöntem
Kadınlarda geçmiş enfeksiyon ya da cerrahi işlemler nedeniyle fallop tüplerinde tıkanıklık olabilir. Bu durumda sperm, yumurtaya ulaşamaz. Tüplerin durumu genellikle rahim filmi (HSG) ile değerlendirilir. Tam tıkanıklık söz konusuysa, tüp bebek tedavisi en etkili çözümdür.
Erken teşhis, başarı şansını artırır
Kısırlıkla ilgili herhangi bir belirti fark edildiğinde vakit kaybetmeden bir uzmana başvurmak önemlidir. Erken yapılan testler, problemin kaynağını hızla ortaya koyarak başarı oranını artırır.
Açıklanamayan kısırlıkta da umut var
Tüm test sonuçlarının normal çıktığı ancak gebelik elde edilemeyen çiftlerde, aşılama ya da tüp bebek tedavisi çoğu zaman olumlu sonuç verir. Umutsuzluğa kapılmadan tedaviye devam etmek çok önemlidir.
Psikolojik destek süreci kolaylaştırır
Kısırlık süreci çiftler üzerinde ciddi bir psikolojik baskı yaratabilir. Bu dönemde eşlerin birbirine destek olması, gerektiğinde psikolojik yardım alması, tedavi sürecinin verimliliğini artıran önemli bir etkendir.