Milyonlarca Bağ-Kur’lu esnaf, çiftçi ve serbest meslek çalışanının gözü prim eşitlemesi düzenlemesinde. Bağ-Kur ve SSK arasındaki prim günü farkının giderilmesini hedefleyen düzenleme, özellikle EYT kapsamında olmasına rağmen prim eksiği nedeniyle emekli olamayan vatandaşlar için büyük önem taşıyor. Sosyal Güvenlik Müşaviri Murat Bal, prim eşitlemesine ilişkin merak edilen soruları yanıtladı ve 7200 gün düzenlemesi için dikkat çeken bir tarih öngörüsünde bulundu.
Bağ-Kur ve SSK prim eşitlemesi ne anlama geliyor?
Murat Bal, prim eşitlemesi konusunun 9 Eylül 1999 öncesi ve sonrası olarak iki ayrı dönemde değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Mevcut sistemde SSK’lılar 7.200 günle emekli olabilirken, Bağ-Kur’lu erkekler için bu sürenin 9.000 gün olması ciddi bir prim farkı oluşturuyor. Bu farkın 1.800 güne, yani yaklaşık 5 yıla denk geldiği vurgulanıyor.
Bal’a göre prim eşitlemesi, 9 Eylül 1999 öncesi dönemde SSK ve Bağ-Kur’luların aynı gün şartlarıyla emekli olmasını, 9 Eylül 1999 sonrası dönemde ise Bağ-Kur’lular için 9.000 gün şartının 7.200 güne düşürülmesini hedefliyor.
Bağ-Kur’lular için 5 yıl erken emeklilik imkânı
Prim gününün 9.000’den 7.200’e düşürülmesi halinde Bağ-Kur’lular için fiilen 5 yıla varan erken emeklilik imkânı doğacağını belirten Bal, düzenlemenin yalnızca belirli bir dönemi değil, tüm sigortalıları kapsaması gerektiğinin altını çizdi.
“Eğer düzenleme sadece 9/9/1999 sonrası için çıkarılırsa, önceki dönemdeki Bağ-Kur’lular mağdur olur. Bu nedenle kapsamın geniş tutulması şart” değerlendirmesinde bulundu.
EYT’li Bağ-Kur’lular için hayati önem taşıyor
EYT yasasıyla yaş şartının kaldırıldığını ancak prim gün şartının aynen korunduğunu hatırlatan Bal, bu nedenle on binlerce Bağ-Kur’lu EYT’linin emekli olamadığını söyledi. Prim eşitlemesi yasasının çıkması halinde, 7.200 günü doldurmuş Bağ-Kur’lu EYT’lilerin doğrudan emeklilik hakkı kazanabileceğini ifade etti.
Bu yönüyle düzenlemenin, “Bağ-Kur EYT tamamlayıcısı” niteliği taşıyacağı değerlendiriliyor.
Geçmiş prim borcu olanlar için umut
Geçmişte prim borcu nedeniyle sigortalılık günleri dondurulan esnaflar için de önemli bir beklenti bulunuyor. Murat Bal, prim eşitlemesiyle birlikte borç yapılandırması ve dondurulan günlerin eski prim tutarları üzerinden ihya edilmesinin güçlü bir ihtimal olduğunu belirtti. Özellikle 1990’lı ve 2000’li yıllarda Bağ-Kur’lu olan esnaf için bu başlığın kritik olduğu vurgulandı.
Kadın Bağ-Kur’lular için değişiklik var mı?
Kadın Bağ-Kur’lular için halihazırda 7.200 gün şartı bulunduğunu hatırlatan Bal, yeni düzenlemenin kadınlar açısından prim günü yönünden bir değişiklik getirmeyeceğini söyledi. Ancak doğum borçlanmasında işe giriş şartı nedeniyle yaşanan mağduriyetlerin ayrıca ele alınması gerektiğini ifade etti.
7200 gün düzenlemesi ne zaman çıkacak?
Düzenlemeye ilişkin resmi bir takvim bulunmadığını belirten Murat Bal, konuya dair güçlü siyasi irade olduğuna dikkat çekti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açıklamaları, Orta Vadeli Program’daki hedefler ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’ın “en kısa sürede” vurgusunu hatırlatan Bal, kendi öngörüsünü şu sözlerle paylaştı:
“Benim kanaatim, 2026 yılının ilk yarısı sona ermeden prim eşitlemesi düzenlemesi Meclis’e gelir ve yasalaşır.”
Prim eşitlemesiyle birlikte sosyal güvenlikte uzun yıllardır tartışılan norm ve standart birliğinin sağlanması, Bağ-Kur’luların “fazla prim–geç emeklilik” sorununu ortadan kaldırması bekleniyor.
