Okullarda yaşanan şiddet olayları, çocukları saldırgan davranışlara yönelten nedenleri ve ailelerin alması gereken önlemleri yeniden gündeme taşıdı. Özel Medline Adana Hastanesi Uzman Psikoloğu Fulda Karaçiçek, çocuklarda şiddet eğiliminin tek bir nedene bağlı olmadığını belirterek aile, okul, sosyal çevre ve dijital dünyanın çocukların davranışları üzerinde etkili olduğunu söyledi.
Çocukların öfke, hayal kırıklığı ve kıskançlık gibi duygularını sağlıklı biçimde ifade etmeyi öğrenememesinin risk oluşturduğunu vurgulayan Karaçiçek, akran baskısı ve arkadaş grubuna kabul edilme isteğinin de şiddet davranışlarını tetikleyebildiğine dikkat çekti.
“Arkadaş grubuna kabul görmek için şiddete yönelebiliyorlar”
Çocukların duygularını yönetme becerilerinin gelişmesinin önemine değinen Karaçiçek, özellikle öfke ve hayal kırıklığı karşısında nasıl davranacağını bilemeyen çocukların saldırgan tepkiler verebildiğini belirtti.
Karaçiçek, “Çocuk duygusunu ifade etmeyi öğrenemediğinde vurmayı, tehdit etmeyi ve hakaret etmeyi bir çözüm yolu olarak benimseyebiliyor. Akran baskısı ve gruba kabul edilme isteği de önemli. Bazı çocuklar güçlü görünmek, dışlanmamak veya arkadaş grubuna kabul görmek için şiddet içeren davranışlara yönelebiliyor” dedi.
Dijital dünyada şiddet normalleşebiliyor
Çocukların erken yaşlardan itibaren dijital ortamlarda şiddet içeren görüntülerle karşılaşabildiğini belirten Karaçiçek, bu tür içeriklere maruz kalmanın şiddetin normalleşmesi ve çocukların şiddete karşı duyarsızlaşması açısından risk oluşturduğunu ifade etti.
Şiddet davranışı gösteren çocuklara yalnızca ceza verilmesinin yeterli olmadığını vurgulayan Karaçiçek, davranışların altında yatan nedenlerin anlaşılması gerektiğini söyledi.
Karaçiçek, “Şiddet uygulayan çocukların davranışlarının altındaki ihtiyaçları anlamamız gerekiyor. Aile, okul ve toplumun birlikte hareket etmesi çok önemli” ifadelerini kullandı.
Aile içindeki şiddet ve travmalar da etkili olabiliyor
Çocukların evde ve sosyal çevrelerinde gördükleri davranışları örnek alabildiğini belirten Karaçiçek, aile içinde şiddet bulunmasının veya çocuğun geçmişte travmatik olaylar yaşamasının saldırgan davranışların gelişmesinde etkili olabileceğine dikkat çekti.
Ailelerin çocuklarının davranışlarını yakından gözlemlemesi gerektiğini ifade eden Karaçiçek, olası sorunların erken fark edilmesinde öğretmenlerin ve okul yönetimlerinin değerlendirmelerinin de önemli olduğunu belirtti.
Çocuğun evde ve okulda sergilediği davranışların birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Karaçiçek, ailelerin eğitimcilerle iletişim halinde olmasını önerdi.
“Çocuğunuzu terapiye götürmekten korkmayın”
Çocuklarında şiddet eğilimi gözlemleyen ailelerin profesyonel destek almaktan çekinmemesi gerektiğini söyleyen Karaçiçek, toplumda psikolojik destek konusunda yanlış endişelerin bulunduğuna dikkat çekti.
Bazı ailelerin çocuklarının psikolojik veya psikiyatrik destek almasının ileride sorun oluşturabileceğini düşündüğünü belirten Karaçiçek, bu kaygılar nedeniyle yardım almaktan kaçınmanın riskleri artırabileceğini ifade etti.
Karaçiçek, “Çocuk şiddete meyilli olduğunu gösterdiği anda aileler lütfen terapiye ya da psikiyatriye götürmekten korkmasınlar. Çünkü bizim toplumumuzda sicile işlenir ya da farklı sorunlar çıkar diye bu konulardan uzak kalıyorlar. Ancak bu durum daha büyük riskler oluşturuyor. Ailelerin okulla görüşüp öğretmenlerin ve okul yönetiminin gözlemleri doğrultusunda terapi ve uzman desteği için iş birliğine yönelmeleri gerekiyor” dedi.
Şiddetin önlenmesinde aile ve okul iş birliği önemli
Çocuklarda şiddet davranışlarının önlenmesi için erken müdahalenin önemine dikkat çeken Karaçiçek, ailelerin çocuklarının duygusal ihtiyaçlarını anlamaya çalışması, davranış değişikliklerini takip etmesi ve gerektiğinde uzman desteğine başvurması gerektiğini vurguladı.
Karaçiçek, şiddet eğilimi gösteren çocukların yalnızca cezalandırılması yerine davranışlarının nedenlerinin araştırılması ve aile, okul ile uzmanların birlikte hareket etmesinin önem taşıdığını belirtti.
