Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, konut kredilerinde uygulanan kredi-değer oranı düzenlemesini değiştirdi. Yeni düzenlemeyle bir konutu bulunan tüketicilere yönelik yüzde 75’lik kredi sınırlaması kaldırılırken, bu sınırlama en az iki konut sahibi olanlar için uygulanacak.
BDDK, konut kredilerinde kredi tutarının konut değerine oranına ilişkin düzenlemede değişikliğe gitti. Yeni uygulamayla tüketicinin kendisi, eşi veya 18 yaşından küçük çocukları adına yalnızca bir konut bulunması halinde daha önce uygulanan yüzde 75 oranındaki kredi-değer indirimi devreye girmeyecek.
Buna göre söz konusu kişilerin en az iki konutunun bulunması durumunda, kullanılabilecek azami kredi tutarı konutun değerine göre belirlenen oran üzerinden yüzde 75 azaltılarak hesaplanacak. Düzenlemenin, özellikle ikinci konutunu almak isteyen vatandaşların finansmana erişimini kolaylaştırması ve konut talebini desteklemesi bekleniyor.
Hisseli tapular için yeni kriter
Yeni düzenlemeyle bir konutta yüzde 50 veya daha az hisseye sahip olan kişilerin bu konutu, konut sahipliği değerlendirmesinde dikkate alınmayacağı belirtildi. Ancak birden fazla konutta hisseli tapu sahibi olanlar bu uygulamanın dışında tutulacak.
Ayrıca tüketicinin, eşinin veya 18 yaşından küçük çocuklarının sahip olduğu konutun riskli yapı tespiti nedeniyle yıkılması ya da hakkında yıkım kararı alınması halinde, bu konutlardan yalnızca biri konut sahipliği hesabında değerlendirilmeyecek.
“Finansmana erişim açısından önemli bir değişiklik”
İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ali Hepşen, düzenlemenin finansmana erişim bakımından önemli bir adım olduğunu belirtti. Bir konutu bulunan tüketicilerin ikinci konut alırken karşılaştığı kredi sınırlamasının kaldırılmasının uygulamadaki bazı sorunları hafifleteceğini ifade eden Hepşen, hisseli tapular ile kentsel dönüşüm nedeniyle kullanılamayan konutların belirli şartlarla değerlendirme dışında tutulmasını da olumlu buldu.
Yeni düzenlemenin konut piyasasına etkisinin faiz oranlarıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirten Hepşen, kredi limitinin yükselmesinin vatandaşların aynı ölçüde borçlanabileceği anlamına gelmediğine dikkat çekti. Hepşen, faiz oranlarının gerilemesi halinde düzenlemenin özellikle ikinci konut talebini artırabileceğini söyledi.
İlk kez ev alacaklara yönelik destek çağrısı
Konut alımlarının tamamının barınma amacı taşımadığını, yatırım amaçlı konut talebinin de bulunduğunu belirten Hepşen, kredi imkanlarının genişlemesinin arzın sınırlı olduğu bölgelerde fiyatları yukarı yönlü etkileyebileceğini ifade etti.
Hepşen, ilk kez ev sahibi olmak isteyen vatandaşların peşinat, gelir ve kredi taksitleri konusunda yaşadığı sorunların bu düzenlemeyle tamamen ortadan kalkmayacağını belirterek, konut finansmanında ilk kez ev alacakları destekleyen yeni uygulamalara da ihtiyaç olduğunu vurguladı.
Kentsel dönüşüm için düşük faizli kredi önerisi
Gayrimenkul ve İnşaat Platformu Başkanı Mustafa Ekiz ise BDDK’nin kararını sektör açısından olumlu bir gelişme olarak değerlendirdi. Ekiz, 30 yaş üzerindeki konutunu satarak yeni ve depreme dayanıklı bir konut almak isteyen vatandaşlara özel, düşük faizli ve uzun vadeli kredi modeli oluşturulması gerektiğini belirtti.
Özellikle deprem riski yüksek kentlerde eski konutların yenilenmesinin kolaylaşabileceğini ifade eden Ekiz, finansmana erişimin artmasının yeni konut satışlarına, inşaat sektörüne ve sektöre bağlı iş kollarına olumlu katkı sunabileceğini kaydetti. Bununla birlikte kredi kullanımının yanı sıra geri ödeme koşullarının da vatandaşların gelir seviyesine uygun olması gerektiğine dikkat çekti.