Ticari araç sahiplerini yakından ilgilendiren denetimler sıklaştırıldı. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ile Emniyet birimleri tarafından yürütülen kontrollerde, tüzel kişilere ait araçları sigortasız kişilerin kullanması durumunda yüksek tutarlı cezalar uygulanıyor. Yapılan incelemeler sonucunda bazı işletmelere yüz binlerce lirayı bulan idari para cezaları kesilebiliyor.
Denetimlerde SGK kaydı kontrol ediliyor
2021 yılından bu yana SGK ile İl Emniyet Müdürlükleri iş birliğiyle sürdürülen uygulamalarda, ticari araç kullanan sürücülerin sigorta kayıtları detaylı şekilde inceleniyor. Denetimlerde şoförün SGK kaydının bulunmadığının tespit edilmesi halinde durum SGK’ya bildiriliyor. Bu durumda araç sahibi ya da şirket, kayıt dışı işçi çalıştırdığı gerekçesiyle cezai yaptırımla karşı karşıya kalıyor.
Trafik tutanakları SGK’ya gönderiliyor
Trafik kontrolleri sırasında düzenlenen tutanaklarda aracın plakası, sürücünün kimlik bilgileri, cezanın kesildiği yer ve tarih gibi ayrıntılar yer alıyor. Bu belgeler SGK’ya iletiliyor ve kurum, kayıt dışı istihdama yönelik işlemleri başlatıyor.
Cezalar 200 bin TL’ye kadar çıkabiliyor
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında uygulanan yaptırımlar oldukça yüksek rakamlara ulaşabiliyor. Buna göre;
İşe giriş bildirgesinin verilmemesi halinde 2 asgari ücret tutarında ceza uygulanıyor. Aynı ihlalin bir yıl içinde tekrarlanması durumunda her sigortasız çalışan için 5 kat asgari ücret cezası kesiliyor. Ayrıca, Aylık Prim ve Hizmet Belgesi’nde çalışanların bildirilmemesi durumunda her ay için 2 asgari ücret tutarında ceza uygulanıyor.
Ücret bordrosunda işçinin yer almaması ya da kayıtların geçersiz sayılması durumunda ise her ay için yarım asgari ücret tutarında ek ceza uygulanabiliyor. Bu kalemlerin toplamı bazı durumlarda 200 bin liraya kadar ulaşabiliyor.
Kira sözleşmesi olanlar ceza ödemiyor
Ticari aracını kiraya veren kişiler için farklı bir uygulama bulunuyor. Aracı kiralayan kişi ya da işletmenin şoförü sigortalı olarak çalıştırması ve bu durumun yazılı kira sözleşmesiyle belgelenmesi halinde araç sahibine ceza uygulanmıyor.
Kaza durumunda sorumluluk araç sahibine ait
Uzmanlar, sigortasız sürücülerin ticari araç kullanmasının yalnızca idari cezalarla sınırlı kalmadığını belirtiyor. Şoförün karıştığı trafik kazalarında yaralanma veya ölüm gibi durumların yaşanması halinde hukuki ve maddi sorumluluk büyük ölçüde araç sahibine yüklenebiliyor.
Yetkililer, ticari araç sahiplerinin cezai yaptırımlarla karşılaşmamak için sürücülerin sigorta kayıtlarını düzenli olarak kontrol etmeleri gerektiği uyarısında bulunuyor.
