Adana’nın bereketli topraklarında yetiştirilen ürünlere bir yenisi daha eklenebilir. Türkiye’nin önemli tarım merkezlerinden biri olan kentte, bu kez kahve yetiştiriciliği için deneme çalışmaları yürütülüyor. Adana İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından başlatılan demonstrasyon kapsamında kahve fidanları toprakla buluşturulurken, bitkinin bölgenin iklim koşullarına uyumu yakından takip ediliyor.
Çalışmanın en dikkat çekici bölümlerinden birini ise kahve ile muzun aynı serada yetiştirilmesi oluşturuyor. Mevcut muz seralarının sağladığı mikroklimadan yararlanılarak kahvenin muzla birlikte yetiştirilip yetiştirilemeyeceği araştırılıyor.
Kahve fidanları Adana’da takibe alındı
Adana İl Tarım ve Orman Müdürü Atilla Bayazıt, çalışmanın öncelikli amacının kahvenin Adana koşullarındaki yetiştiricilik potansiyelini sahada görmek olduğunu belirtti.
İlk olarak bir üreticinin serasında başlayan demonstrasyon çalışması daha sonra iki üreticinin daha katılımıyla genişletildi. Farklı üretici koşullarında kahve fidanlarının gelişimi takip edilmeye başlanırken, üreticilere ve teknik personele yetiştiricilik konusunda eğitim de verildi.
Bayazıt, Adana’nın güçlü tarımsal altyapısı ve iklim özelliklerinin farklı ürünlerin denenmesine imkan sağladığına işaret ederek, yeni bitkilerin bölgeye adaptasyonunu doğrudan sahada gözlemlemeyi önemsediklerini ifade etti.
Muzun yerine değil, yanına kahve
Çalışmada amaç, Adana’da son yıllarda üretim alanı bulan muzun yerine kahveyi geçirmek değil. İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, mevcut muz seralarının aynı zamanda ikinci bir yüksek katma değerli ürün için kullanılıp kullanılamayacağını araştırıyor.
Bu kapsamda kahve iki farklı üretim ortamında inceleniyor. Bir alanda kahve fidanlarının tek başına Adana koşullarındaki gelişimi takip edilirken, diğerinde ise fidanların muz bitkileriyle aynı sera içerisindeki performansı gözlemleniyor.
Bayazıt, iki üretim modelinde de başarılı sonuç alınması ve sistemin üreticiler açısından uygulanabilir olduğunun görülmesi halinde demonstrasyonların daha geniş alanlara taşınabileceğini kaydetti.
Aynı seradan iki farklı ürün mümkün mü?
Kahve ve muzun aynı serada yetiştirilmesinin araştırılmasının arkasında mevcut üretim alanlarının daha etkin kullanılması hedefi bulunuyor.
Muz seralarında oluşan mikroklimanın kahvenin sıcaklık, nem ve gölgeleme ihtiyaçları açısından nasıl sonuç vereceği sahada inceleniyor. Çalışmaların olumlu sonuçlanması halinde aynı üretim alanından daha fazla tarımsal değer elde edilmesinin önü açılabilecek.
Ancak İl Tarım ve Orman Müdürlüğü bu konuda temkinli ilerliyor. Kahvenin muzla birlikte gelişimi, ışık ve gölgeleme koşulları ile sulama ve besleme ihtiyaçlarının sahadan elde edilecek sonuçlara göre değerlendirilmesi planlanıyor.
Üreticilere 20 saatlik kahve eğitimi
Çalışmanın yalnızca fidan dikimiyle sınırlı tutulmadığı, üretici ve teknik personelin eğitimine de ağırlık verildiği belirtildi.
Adana İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından Mayıs 2026’da 20 saatlik “Kahve Tarımı ve Yetiştiriciliği Eğitimi” düzenlendi. Eğitimi, BATEM bünyesinde uzun yıllardır kahve yetiştiriciliği üzerine çalışmalar yapan Dr. Dilek Güven verdi.
Programda kahve bitkisinin botanik özellikleri, iklim ve toprak ihtiyaçları, fidan üretimi, dikim teknikleri, sulama ve gübreleme yöntemleri, hastalık ve zararlılarla mücadele ile hasat ve hasat sonrası işlemler ele alındı.
Adana tarımında yeni bir gelir kapısı olabilir
Kahvenin Türkiye’de geniş bir tüketim alanına sahip olmasına karşın yürütülen çalışmanın kısa vadede ülkenin kahve ithalatına alternatif oluşturmak gibi bir hedef taşımadığı vurgulandı.
Öncelikli amaç, kahvenin Adana koşullarında sağlıklı şekilde yetişip yetişemeyeceğini bilimsel ve uygulamalı çalışmalarla ortaya koymak. Denemelerden olumlu sonuç alınması halinde ise yüksek katma değerli kahvenin Adana’daki belirli üretim modellerine dahil edilmesi gündeme gelebilecek.
Özellikle kahvenin mevcut muz seralarında birlikte yetiştirilebilmesinin mümkün olduğunun görülmesi halinde, üreticiler açısından aynı alanda ikinci bir ekonomik değer oluşturulabileceği değerlendiriliyor.
Sonuçlar olumlu çıkarsa çalışma genişletilecek
İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, ilk aşamada demonstrasyon alanlarından sağlıklı veriler elde etmeye odaklanacak. Kahve fidanlarının gelişimi ve adaptasyonunun yanı sıra yetiştirme ihtiyaçları ve muzla aynı ortamda gösterdiği performans takip edilecek.
Olumlu sonuç alınması durumunda çalışmaların daha fazla üreticiyle ve daha geniş demonstrasyon alanlarında sürdürülmesi planlanıyor. Böylece uygulamanın yaygın üretime uygun olup olmadığı konusunda daha kapsamlı veriler elde edilecek.
Bayazıt, yeni ürünlere geçişte üreticilerin acele etmemesi gerektiğine de dikkat çekerek, doğru bilgi, uzman görüşü ve sahadan elde edilen sonuçların önemini vurguladı.
Adana’da bugün birkaç üreticinin serasında başlayan kahve denemeleri başarılı olduğu takdirde, ilerleyen yıllarda kentin tarımsal ürün çeşitliliğine yeni bir seçenek kazandırabilir. Muz seralarında boy veren kahve fidanları, Adana tarımında yeni bir üretim modelinin ilk adımı olabilir.
