Cips, sos, işlenmiş et, peynir ve balık ürünlerinde kullanılan bazı tütsü aroma vericileriyle ilgili Türkiye'de yeni bir dönem başlıyor. Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan takvim kapsamında, belirli ürünlerde kullanılan 10 farklı birincil tütsü aroma vericisinin kullanımı ve piyasaya arzı aşamalı olarak sona erdirilecek.
Düzenlemenin, Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi'nin (EFSA) söz konusu aroma vericilerinin genotoksisite, yani genetik materyale zarar verme potansiyeli konusunda yaptığı değerlendirmeler doğrultusunda Avrupa'da alınan kararlarla paralel olduğu belirtildi.
Yeni uygulamayla birlikte SF-001 ile SF-010 arasında yer alan 10 birincil tütsü aroma vericisi için ürün gruplarına göre farklı geçiş tarihleri uygulanacak.
Cips Ve Soslarda Yasak Takvimi Belli Oldu
Yeni düzenlemenin ilk aşaması cips, sos ve ilgili diğer gıda ürünlerini kapsayacak.
Bu ürünlerde söz konusu tütsü aroma vericilerinin ithalatı ve piyasaya arzı 1 Ekim 2026 tarihinden itibaren sona erecek. İşletmeler arasında gerçekleştirilen satışlar için ise 1 Aralık 2026'ya kadar geçiş süresi tanınacak.
Üretim, ithalat ve piyasaya arz faaliyetleri açısından nihai yasak ise 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girecek.
Böylece 2027 yılından itibaren cips, sos ve ilgili gıda ürünlerinde belirtilen birincil tütsü aroma vericilerinin kullanımına ilişkin yeni dönem başlamış olacak.
Et, Peynir Ve Balık Ürünleri İçin Daha Uzun Geçiş Süresi
Et, peynir ve işlenmiş balık ürünlerinde ise işletmelere daha uzun bir geçiş süresi tanınacak.
Bu ürünlerde söz konusu aroma vericilerinin ithalatı ve piyasaya arzı 1 Haziran 2028 tarihine kadar devam edebilecek. Bu ürün grupları açısından nihai yasak tarihi ise 1 Ağustos 2028 olarak belirlendi.
Farklı tarihlerde uygulanacak kısıtlamalarla birlikte işletmelerin mevcut stoklarını, üretim süreçlerini ve ürün içeriklerini yeni düzenlemeye uygun hale getirmeleri amaçlanıyor.
Raf Ömrü Dolana Kadar Satışa Devam
Düzenlemede, yasakların yürürlüğe girmesinden önce üretilerek piyasaya arz edilmiş ürünler için de geçiş hükmü bulunuyor.
Buna göre yasak tarihinden önce piyasaya sunulan ürünler, raf ömürleri tamamlanıncaya kadar satışta kalabilecek. Böylece yasak tarihinden önce yasal olarak piyasaya sürülen ürünlerin doğrudan toplatılması yerine mevcut stokların raf ömrü boyunca tüketiciye sunulmasına izin verilecek.
Geleneksel Tütsüleme Yöntemleri Kapsam Dışı
Yeni düzenlemenin geleneksel yöntemlerle yapılan tütsüleme işlemlerini kapsamadığı da belirtildi.
İsli ve füme ürünlerde geleneksel tütsüleme yöntemiyle elde edilen aroma ile gıda sanayisinde kullanılan birincil tütsü aroma vericileri birbirinden ayrılıyor. Dolayısıyla düzenleme, geleneksel yöntemlerle tütsülenerek hazırlanan ürünlere yönelik genel bir yasak anlamına gelmiyor.
Tüketiciler İçerik Listelerini Kontrol Edecek
Yeni uygulamayla birlikte tüketicilerin satın aldıkları ürünlerin içindekiler bölümünü daha dikkatli incelemesi öneriliyor.
Özellikle cips, sos, işlenmiş et, peynir ve balık ürünlerinde alışveriş yapan tüketicilerin ürün etiketlerinde “tütsü aroma vericisi” ifadesinin bulunup bulunmadığını kontrol etmesi önem taşıyor.
Tarım ve Orman Bakanlığı'nın belirlediği takvim doğrultusunda kısıtlamaların aşamalı olarak yürürlüğe girmesiyle birlikte gıda işletmelerinin de ürün içeriklerini ve üretim süreçlerini yeni düzenlemeye göre uyarlaması bekleniyor.
