Milyonlarca aracın trafikte olduğu Türkiye’de, denetim uygulamaları sessiz sedasız ama çok ağır sonuçlar doğuracak şekilde değişti. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ile Emniyet Genel Müdürlüğü arasında 2021’den bu yana sürdürülen veri entegrasyonu sayesinde, yol kenarında yapılan trafik kontrolleri artık aynı zamanda sigorta denetimi niteliği taşıyor.
Trafik ekiplerince düzenlenen tutanaklar, anlık olarak SGK sistemine aktarılıyor. Bu sayede, ticari aracını sigortasız şoföre teslim eden şirket ve işletmeler, inceleme beklemeden yüksek idari para cezalarıyla karşı karşıya kalıyor.
Bir Trafik Kontrolü, SGK İncelemesine Dönüşüyor
Uygulama kapsamında, durdurulan ticari araçlarda görev yapan sürücülerin SGK kayıtları kontrol ediliyor. Şoförün sigortalı olmadığı tespit edilirse, durum doğrudan SGK’ya bildiriliyor ve araç sahibi işletme hakkında işlem başlatılıyor.
Bu durum, araç sahiplerinin “trafik cezası bitti” diye düşündüğü noktada asıl büyük cezayla karşılaşmasına neden olabiliyor.
Sigortasız Şoföre Ağır Yaptırım
Denetimlerde sigortasız şoför çalıştırdığı belirlenen şirketler, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 102’nci maddesi kapsamında cezalandırılıyor. Uygulanan yaptırımlar tek kalemle sınırlı kalmıyor, her tespit ayrı ayrı ceza doğurabiliyor.
Ceza Tutarları Dudak Uçuklatıyor
Mevzuata göre uygulanabilecek cezalar şöyle:
· İşe giriş bildirgesi yapılmayan her bir işçi için 2 asgari ücret: 66 bin 60 TL
· Aynı ihlalin bir yıl içinde tekrarlanması halinde 5 asgari ücret: 198 bin 180 TL
· Aylık prim ve hizmet belgesinde bildirim yapılmaması halinde her ay için 66 bin 60 TL
· Ücret bordrosunda yer almaması halinde her ay için 16 bin 515 TL
· Yasal kayıtların geçersiz sayılması durumunda her ay için 16 bin 515 TL
Uzmanlara göre tek bir şoför için yapılan tespit, geriye dönük incelemelerle birlikte toplamda yüz binlerce lirayı bulan cezalar doğurabiliyor.
Kiralık Araçta İstisna Var
Araç kiralama sözleşmesi kapsamında sigortalı şoför çalıştıran işletmeler bu idari para cezalarından muaf tutuluyor. Ancak yetkililer, olası bir trafik kazasında hukuki ve mali sorumluluğun yine araç sahibine ait olduğunu hatırlatıyor.
Araç Sahiplerine Net Uyarı
SGK ve emniyetin ortak denetimleriyle birlikte, ticari araç sahipleri için sigortalı şoför çalıştırma zorunluluğu artık çok daha sıkı şekilde uygulanıyor. Uzmanlar, araçlarını üçüncü kişilere kullandıran işletmelerin, SGK kayıtlarını mutlaka kontrol etmesi gerektiği uyarısında bulunuyor.
Aksi halde, yolda kesilen basit bir trafik tutanağı, şirketler için ağır bir SGK faturasına dönüşebiliyor.
