Yapay zekâ talebi çip sektörünü zorluyor: 2026 için kıtlık uyarısı
Koronavirüs pandemisinde küresel tedarik zincirlerinin bozulmasıyla büyük kriz yaşayan çip sektörü, bu kez yapay zekâ talebinin yol açabileceği yeni bir darboğazla karşı karşıya. Dünyanın önde gelen çip üreticilerinden Semiconductor Manufacturing International Corporation (SMIC), 2026 yılı için otomotiv ve tüketici elektroniği üretiminde bellek kıtlığı kaynaklı bir daralma yaşanabileceğini duyurdu.
“Bellek talebi karşılanamayabilir” uyarısı
SMIC Eş-CEO’su Zhao Haijun, büyük üreticilerin Nvidia için yapay zekâ hızlandırıcılarına öncelik vermesi nedeniyle bellek üretiminin diğer sektörlere yetişemeyeceğini belirtti. Yapay zekâ uygulamaları için kullanılan gelişmiş bellek modüllerinin talebi hızla artırması, otomobil ve elektronik üreticileri için endişe yaratıyor.
Çinli şirketlerin, belirsiz bellek arzı ve yapay zekâ kaynaklı yüksek talep nedeniyle 2026 başı siparişleri için tereddüt yaşadığı ifade edildi.
Üreticiler Nvidia’ya öncelik veriyor
Huawei gibi dev firmalara üretim yapan SMIC ile Kioxia, arz-talep dengesizliğine dikkat çekti. Sektördeki baskının temel nedenleri şöyle sıralanıyor:
-
SK Hynix ve Samsung’un Nvidia bileşenlerine üretim önceliği vermesi
-
Bellek fiyatlarında artış beklentisi
-
Mevcut talebin, üreticilerin kapasitesini aşması
Zhao, 2025 yatırım bütçesinin 2024’teki 7,33 milyar dolar seviyesinde kalacağını ve kapasite artışının zaman alacağını söyledi.
Pandemide çip krizi üretimi durdurmuştu
Küresel çip krizi, 2021’de 9,5 milyon, 2022’de ise 3 milyon aracın üretilememesine neden olmuştu. Sıfır araç kıtlığı nedeniyle bayilerde liste sistemi uygulanmış, fiyatlar rekor seviyelere çıkmıştı. 2023 yılında krizin sona ermesiyle otomobil üretimi normale dönmüş, stoklar rahatlamış ve piyasadaki talep karşılanmaya başlanmıştı.
Elektronik donanım ihtiyacı artırıyor
Yeni nesil otomobillerde elektronik sistemlerin ağırlığı arttıkça, kullanılan çip sayısı da katlanarak yükseliyor. Eski modellere göre çok daha fazla mikrodenetleyiciye ihtiyaç duyulması, otomotiv sektörünü çip üretimine bağımlı hale getiriyor.
Yeni kriz mümkün mü?
Uzmanlara göre:
-
Çip üreticilerinin yapay zekâya yönelmesi,
-
Nvidia için yüksek kapasiteli bellek üretiminin öncelik haline gelmesi,
-
Otomotiv sektörüne ayrılan kapasitenin azalması
gibi nedenler, 2026 yılında otomobil üretiminde yavaşlamaya yol açabilir.
Resmi bir kriz ilanı olmasa da sektör temsilcileri, bellek arzındaki sıkışıklığın yeni bir üretim daralması riskini artırdığını belirtiyor.
