Sonbahar ve kış aylarının yaklaşmasıyla birlikte grip enfeksiyonlarına karşı korunmanın önemi yeniden gündeme geldi. Toplumda genellikle yalnızca ateş, öksürük, halsizlik ve solunum yolu şikâyetleriyle ilişkilendirilen grip, özellikle kalp ve damar hastalığı bulunan kişilerde ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor. Medline Adana Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Dr. Ercan Türk, grip virüsünün vücutta oluşturduğu iltihabi yanıtın damar sağlığını olumsuz etkileyebildiğini, kalbin çalışma yükünü artırabildiğini ve bazı hastalarda kalp krizi ile inme riskini yükseltebildiğini belirtti. Grip aşısının bu risklerin azaltılmasında önemli bir koruyucu sağlık uygulaması olduğunu ifade eden Türk, özellikle kronik hastalığı bulunan kişilerin aşılarını ihmal etmemeleri gerektiğini söyledi.
Grip sadece akciğerleri değil, kalbi de etkileyebiliyor
Grip enfeksiyonu çoğu kişide yüksek ateş, kas ağrısı, halsizlik, öksürük ve solunum yolu şikâyetleriyle kendini gösteriyor. Sağlıklı bireylerde genellikle birkaç gün içerisinde iyileşme görülse de kalp hastalığı bulunan kişilerde enfeksiyonun etkileri daha ağır olabiliyor. Grip virüsüne karşı bağışıklık sisteminin verdiği yanıt, vücutta iltihaplanmaya neden olurken bu süreç damarların iç yüzeyini etkileyerek pıhtı oluşumuna zemin hazırlayabiliyor. Özellikle koroner arter hastalığı bulunan bireylerde enfeksiyon sırasında artan kalp yükü ve oksijen ihtiyacı, mevcut kalp rahatsızlıklarının ağırlaşmasına neden olabiliyor.
Kardiyoloji Uzmanı Dr. Ercan Türk, grip enfeksiyonunun kalp ve damar sistemi üzerindeki etkilerinin göz ardı edilmemesi gerektiğine dikkat çekerek yüksek ateş, sıvı kaybı ve enfeksiyona bağlı fizyolojik stresin kalp ritmini de olumsuz etkileyebileceğini belirtti. Özellikle kalp damarlarında daralma bulunan hastalarda grip sırasında yaşanan iltihabi süreçlerin kalp krizi riskini artırabildiğini ifade eden Türk, enfeksiyondan korunmanın kalp sağlığı açısından da önemli olduğunu vurguladı.
Grip aşısı kalp krizi ve inme riskini azaltabiliyor
Grip aşısının temel amacı, bağışıklık sistemini influenza virüsüne karşı hazırlayarak enfeksiyona yakalanma ve hastalığın ağır geçirilme riskini azaltmak. Ancak bilimsel araştırmalar, özellikle kalp ve damar hastalığı bulunan kişilerde grip aşısının kardiyovasküler olayların azaltılmasına da katkı sağlayabildiğini gösteriyor. Grip enfeksiyonunun tetikleyebildiği iltihabi yanıt ve pıhtılaşma süreçlerinin önlenmesi, kalp krizi gibi ciddi komplikasyonların ortaya çıkma olasılığını düşürebiliyor.
Dr. Ercan Türk, grip aşısının kalp sağlığını korumaya yönelik önemli önlemlerden biri olduğunu belirterek aşının yalnızca mevcut kalp hastaları için değil, kalp ve damar hastalığı açısından risk taşıyan bireyler için de değerli olduğunu ifade etti. Bununla birlikte aşının kalp krizi veya inmeyi tamamen önlediği anlamına gelmediğini, koruyucu etkinin kişinin sağlık durumuna ve enfeksiyon riskine göre değişebileceğini unutmamak gerekiyor. Grip aşısı, düzenli kardiyoloji kontrolleri, ilaç tedavileri ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarının yerine değil, bunları destekleyen bir koruyucu uygulama olarak değerlendiriliyor.
Kalp hastaları grip enfeksiyonunu daha ağır geçirebilir
Kalp ve damar hastalığı bulunan kişilerde grip enfeksiyonu, sağlıklı bireylere kıyasla daha ciddi sonuçlara neden olabiliyor. Enfeksiyon sırasında yükselen vücut sıcaklığı, artan nabız ve oksijen ihtiyacı, kalbin normalden daha fazla çalışmasına yol açabiliyor. Özellikle koroner arter hastalığı, kalp yetersizliği veya ritim bozukluğu bulunan kişilerde bu durum mevcut hastalığın ağırlaşmasına zemin hazırlayabiliyor. Grip sırasında gelişebilen sıvı kaybı ve vücudun enfeksiyona karşı oluşturduğu iltihabi yanıt da kalp ve damar sistemi üzerindeki yükü artırabiliyor.
Dr. Ercan Türk, bu nedenle kalp hastalarının gripten korunmaya daha fazla özen göstermesi gerektiğini belirtti. Aşılama, el hijyeni, kapalı ve kalabalık ortamlarda enfeksiyondan korunmaya yönelik önlemler ile kronik hastalıkların düzenli takip edilmesi, risklerin azaltılmasında önem taşıyor. Grip geçiren bir kişide göğüs ağrısı, belirgin nefes darlığı, bayılma veya yeni gelişen ciddi çarpıntı gibi belirtiler ortaya çıkması halinde ise gecikmeden tıbbi değerlendirme yapılması gerekiyor.
Grip aşısı güvenli mi, yan etkileri neler?
Grip aşıları uzun yıllardır uygulanan ve güvenlilik profili iyi bilinen aşılama yöntemleri arasında bulunuyor. Aşı sonrasında en sık görülen yan etkiler arasında enjeksiyon yapılan bölgede ağrı, hassasiyet, kızarıklık, kısa süreli halsizlik ve hafif kas ağrıları yer alıyor. Bazı kişilerde hafif ateş de görülebiliyor. Bu belirtiler çoğunlukla kısa süre içerisinde kendiliğinden düzelirken ciddi alerjik reaksiyonlar gibi önemli yan etkiler nadiren ortaya çıkabiliyor.
Toplumda grip aşısının grip hastalığına neden olduğu yönünde yanlış bir inanış bulunduğuna dikkat çeken uzmanlar, enjeksiyon yoluyla uygulanan standart grip aşılarının canlı influenza virüsü içermediğini ve bu nedenle grip hastalığı oluşturmadığını belirtiyor. Aşı sonrasında görülebilen hafif ateş veya kas ağrısı gibi şikâyetler, bağışıklık sisteminin aşıya verdiği yanıtla ilişkili olabiliyor. Aşının içeriğine karşı daha önce ciddi alerjik reaksiyon geçiren kişilerin ise aşı yaptırmadan önce sağlık uzmanına danışması gerekiyor.
Grip aşısı ne zaman yaptırılmalı?
Grip virüsleri özellikle sonbahar ve kış aylarında daha yaygın görülüyor. Bu nedenle grip aşısının, influenza dolaşımının yoğunlaştığı dönem başlamadan önce yaptırılması öneriliyor. Türkiye'de sonbahar ayları aşılama açısından önemli bir dönem olarak öne çıkarken genellikle eylül, ekim ve kasım aylarında grip aşısına yönelik başvurular artıyor. Aşının ardından bağışıklık yanıtının gelişmesi yaklaşık iki hafta sürdüğünden aşılamanın grip mevsiminin başlarında tamamlanması önem taşıyor.
Grip virüslerinin zaman içerisinde değişmesi ve aşıyla sağlanan bağışıklığın giderek azalabilmesi nedeniyle aşının her yıl yenilenmesi öneriliyor. Bir önceki yıl grip aşısı yaptırmış olmak, yeni grip sezonunda aşı ihtiyacını ortadan kaldırmıyor. Dr. Ercan Türk de özellikle kalp hastalarının ve kronik rahatsızlığı bulunan kişilerin her yıl grip aşısı yaptırma konusunda doktorlarının önerilerini dikkate almaları gerektiğini belirtti.
Kimler grip aşısı yaptırmalı?
Grip aşısı, özellikle enfeksiyonu ağır geçirme veya ciddi komplikasyon geliştirme riski bulunan kişiler açısından büyük önem taşıyor. Kalp ve damar hastalıkları, diyabet, kronik akciğer ve böbrek hastalıkları gibi rahatsızlıklar, grip enfeksiyonunun daha ağır seyretmesine neden olabiliyor. İleri yaştaki bireyler, hamileler ve bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler de risk grupları arasında bulunuyor. Sağlık çalışanları ise hem enfeksiyona maruz kalma olasılıkları hem de hizmet sundukları kişilere bulaşma riskinin azaltılması açısından aşılama önerilerinde öne çıkıyor.
Grip aşısı özellikle kimlere öneriliyor?
-
Kalp ve damar hastalığı bulunan kişiler
-
65 yaş ve üzerindeki bireyler
-
Diyabet, kronik akciğer veya böbrek hastalığı olanlar
-
Hamileler
-
Bağışıklık sistemi zayıflamış kişiler
-
Sağlık çalışanları ve enfeksiyona maruz kalma riski yüksek olanlar
Uzmanından uyarı: Grip aşısını ihmal etmeyin
Medline Adana Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Dr. Ercan Türk, grip aşısının yalnızca mevsimsel enfeksiyonlara karşı korunma amacıyla değerlendirilmemesi gerektiğini, kalp ve damar sağlığının korunmasında da önemli bir yere sahip olduğunu belirtti. Grip enfeksiyonunun oluşturduğu iltihaplanma, artan kalp yükü ve pıhtılaşma eğiliminin özellikle risk grubundaki bireylerde ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade eden Türk, yıllık grip aşısının bu risklerin azaltılmasına katkı sağlayabileceğini vurguladı.
Havaların soğumasıyla birlikte grip vakalarının artması beklenirken uzmanlar, özellikle kalp hastalarının ve kronik rahatsızlığı bulunan bireylerin aşı konusunda gecikmemelerini öneriyor. Grip aşısı, influenza enfeksiyonuna karşı koruma sağlamasının yanı sıra kalp ve damar hastalarında ciddi kardiyovasküler komplikasyonların azaltılmasına yardımcı olabilecek önemli bir koruyucu sağlık uygulaması olarak öne çıkıyor.
