Ticaret Bakanlığı, temel gıda ürünlerinde arz güvenliğinin sağlanması ve fiyat istikrarının korunması amacıyla ticaret politikası araçlarını kullanmaya devam ediyor. Bu kapsamda, rafine ayçiçeği yağının temel hammaddesi olan yağlık ayçiçeği tohumunun ithalatına ilişkin gümrük vergisinde düzenlemeye gidildi.
Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, piyasaların doğru yönlendirilmesi, spekülatif fiyat hareketlerinin önlenmesi, temel gıda ürünlerinde arz güvenliğinin korunması ve ülke ihtiyacının mümkün olduğunca yerli üretimle karşılanabilmesi amacıyla gerekli tedbirlerin ilgili kurumlarla koordinasyon içerisinde alındığı belirtildi.
Gümrük vergisi yüzde 20’den yüzde 12’ye inecek
Mevcut uygulamaya göre yağlık ayçiçeği tohumu ithalatında, yerli üreticinin korunması amacıyla hasat döneminde yüzde 20 gümrük vergisi uygulanıyor. Hasat dönemi dışındaki 30 Kasım-15 Haziran tarihleri arasında ise gümrük vergisi yüzde 12 olarak uygulanıyor.
Yeni düzenlemeyle birlikte bu yıl yüzde 20 olarak uygulanması öngörülen gümrük vergisinin indirim tarihi öne çekilecek. Buna göre, yağlık ayçiçeği tohumu ithalatında uygulanan yüzde 20 gümrük vergisi, 1 Ekim 2026 tarihinden itibaren yüzde 12 olarak uygulanacak.
Amaç uygun fiyatlı hammadde temini
Ticaret Bakanlığı, düzenlemenin temel amaçlarından birinin ayçiçeği yağı üreticisi sanayicilerin ihtiyaç duyduğu hammaddelere uygun fiyatla ve yeterli miktarda ulaşabilmesini sağlamak olduğunu bildirdi.
Böylece rafine ayçiçeği yağı üretiminde yaşanabilecek hammadde sıkıntısının önüne geçilmesi ve üretim maliyetlerindeki olası artışların tüketici fiyatlarına olumsuz şekilde yansımasının engellenmesi hedefleniyor.
Karadeniz ve Avrupa’daki gelişmeler dikkate alındı
Vergi indiriminin öne çekilmesinde uluslararası gelişmelerin de etkili olduğu belirtildi. Açıklamada, Karadeniz bölgesinde yaşanan gelişmeler ile Avrupa’da etkili olan kuraklık nedeniyle yağlık ayçiçeği tohumunda arz güvenliği açısından risk oluşabileceği değerlendirildi.
Söz konusu gelişmelerin hammadde fiyatlarında artışa neden olabileceği öngörülürken, üreticilerin yeterli ve uygun fiyatlı hammaddeye zamanında ulaşabilmesinin önem taşıdığı vurgulandı.
Yerli üretici de gözetilecek
Düzenlemede yalnızca sanayicilerin ve tüketicilerin değil, yerli ayçiçeği üreticilerinin de dikkate alındığı belirtildi.
Ticaret Bakanlığı, ithalat politikasının belirlenmesinde yerli üreticinin korunmasının temel unsurlardan biri olduğunu vurgularken, uygulanacak yeni vergi oranının piyasadaki arz koşulları dikkate alınarak belirlendiğini ifade etti.
Tarım ve Orman Bakanlığı ile mutabakat sağlandı
Yüzde 20 oranındaki gümrük vergisinin 30 Kasım yerine 1 Ekim 2026 itibarıyla yüzde 12’ye indirilmesi konusunda Ticaret Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığı arasında mutabakata varıldı.
Atılan adımla birlikte ayçiçeği yağı sektöründe yeterli hammadde arzının korunması, olası fiyat artışlarının sınırlandırılması ve tüketicilerin temel gıda ürünlerinden biri olan rafine ayçiçeği yağına daha istikrarlı fiyatlarla ulaşabilmesi amaçlanıyor.
