Sıfır Atık Hareketi Kurucusu, Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı ve Sıfır Atık Vakfı Onursal Başkanı Emine Erdoğan’ın vizyonu ve himayeleri doğrultusunda çalışmalarını sürdüren Sıfır Atık Vakfı tarafından 81 ilde düzenlenmesi planlanan “Türkiye Sıfır Atık, Çevre ve İklim Değişikliği Çalıştayları”nın Adana ayağı gerçekleştirildi.
“Yerelden Ulusala İsraf, Atık ve Kaynak Yönetimi” yaklaşımıyla düzenlenen çalıştayda kamu kurumları, yerel yönetimler, üniversiteler, akademi, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri bir araya geldi.
Çalıştayda Adana’nın mevcut çevre sorunlarının değerlendirilmesi, sahadaki ihtiyaçların ortaya konulması ve yerel ölçekte uygulanabilir çözüm önerilerinin geliştirilmesi amaçlandı.
Karaserçe: “Sıfır Atık, çevre ve sürdürülebilirlik vizyonunun yol haritasıdır”
Adana Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdür Yardımcısı Gülcan Karaserçe, çalıştayın açılışında yaptığı konuşmada sıfır atık yaklaşımının yalnızca bir çevre projesi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.
Sıfır Atık Hareketi’nin Emine Erdoğan’ın himayelerinde küresel bir markaya dönüştüğünü belirten Karaserçe, “Sıfır Atık sadece bir çevre projesi değil, Bakanlığımızın çevre ve sürdürülebilirlik vizyonu doğrultusunda attığımız ve atacağımız adımların yol haritasıdır” ifadelerini kullandı.
Çalıştayın Adana’nın mevcut durumunu değerlendirmek, sahadaki sorunları ortaya koymak ve uygulanabilir çözüm önerilerini ortak akılla geliştirmek açısından önemli bir fırsat olduğunu dile getiren Karaserçe, burada paylaşılacak bilimsel değerlendirmeler, sektörel deneyimler ve saha uygulamalarının hazırlanacak çalışma ve eylem planlarına yol göstereceğini kaydetti.
Karaserçe; atıkların kaynağında ayrı toplanması, geri dönüşüm oranlarının artırılması, organik ve tarımsal atıkların değerlendirilmesi, gıda israfının azaltılması ve kaynak verimliliğinin geliştirilmesine yönelik katkıların önemine dikkat çekti.
“İlimizin üretim gücünü korurken aynı zamanda doğal kaynaklarımızı gelecek nesillere aktarmak hepimizin sorumluluğudur” diyen Karaserçe, çalıştayın daha temiz, daha verimli ve daha sürdürülebilir bir Adana hedefinin oluşturulmasına katkı sunacağını ifade etti.
Kelebek: “Sıfır atık, atık oluşmadan önce düşünmektir”
Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Haşim Kelebek ise sıfır atık anlayışının yalnızca atıkların ayrıştırılmasından ibaret olmadığını vurguladı.
Emine Erdoğan’ın himayelerinde başlayan Sıfır Atık Hareketi’nin ülke sınırlarını aşarak küresel bir çevre bilinci oluşmasına katkı sağlayan bir girişime dönüştüğünü belirten Kelebek, sıfır atığın doğal kaynakları koruma, israfı önleme ve gelecek nesillere daha yaşanabilir bir dünya bırakma sorumluluğuyla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Kelebek, “Sıfır atık, atık oluşmadan önce düşünmektir. Neyi, neden ve ne kadar tükettiğimizi sorgulamaktır. Gereksiz tüketimden kaçınmaktır. Eşyalarımızı yeniden kullanmaktır. Kaynaklarımızı verimli değerlendirmek ve bütün bunları gelecek nesilleri düşünerek yapmaktır” dedi.
Üniversitelerin yalnızca bilgi üreten kurumlar olmadığını belirten Kelebek, üniversitelerin toplumsal dönüşüme öncülük etmesi gerektiğini ifade etti.
ATÜ’de sürdürülebilir kampüs ve sıfır atık koordinatörlüklerinin çalışmalar yürüttüğünü aktaran Kelebek, hedeflerinin sürdürülebilirliği yalnızca konuşulan bir kavram olmaktan çıkararak kampüs yaşamının ve günlük hayatın bir parçası haline getirmek olduğunu kaydetti.
Çalıştayda akademi, kamu, yerel yönetimler, iş dünyası ve gençlerin aynı hedef doğrultusunda bir araya gelmesinin önemine dikkat çeken Kelebek, tematik masalarda ortaya çıkacak fikirlerin uygulanabilir projelere ve kurumlar arası iş birliklerine dönüşmesini temenni etti.
Akıllı: “Adana hem tarım hem sanayi açısından önemli bir merkez”
Çukurova Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Hüseyin Akıllı da çalıştayın açılışında dünyada artan sanayileşme, dijitalleşme ve tüketimin beraberinde atık, çevre kirliliği ve enerji israfını artırdığını söyledi.
İklim değişikliğinin etkilerinin günlük yaşamda daha fazla hissedildiğine dikkat çeken Akıllı, Adana’da da sıcaklıkların mevsimsel olarak değiştiğini belirterek çevre konusunda toplumsal bilincin güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Sıfır Atık Vakfı tarafından 81 ilde düzenlenmesi planlanan çalıştayların önemine değinen Akıllı, Adana’daki çalıştayda 15 tematik masada 225’in üzerinde kamu, özel sektör ve akademi temsilcisinin bir araya geldiğini söyledi.
Sorunun küresel olduğunu ancak çözüm önerilerinin ülke, bölge ve kent ölçeğinde geliştirilmesi gerektiğini belirten Akıllı, Adana’nın hem tarım hem de sanayi açısından önemli bir merkez olduğuna dikkat çekti.
Özellikle su kullanımı, tarımsal sulama, sanayi atıkları ve tekstil sektöründeki dönüşümün önemine değinen Akıllı, sanayinin yeni çevre standartlarına uyum sağlamasının ihracat açısından da önem taşıdığını belirtti.
Akıllı, 15 tematik masada kamu, özel sektör ve akademi temsilcilerinin Adana’nın çevre sorunlarına yönelik somut çözüm önerileri geliştireceğine inandığını ifade etti.
Mehmetbeyoğlu: “Doğa geleceğe bırakmamız gereken kutsal bir emanettir”
Adana Vali Yardımcısı Dr. Nuri Mehmetbeyoğlu ise çalıştayın açılışında yaptığı konuşmada çevre bilincinin yalnızca söylem düzeyinde kalmaması, somut uygulamalara dönüşmesi gerektiğini söyledi.
Doğanın geçmişten devralınan bir miras olmanın ötesinde gelecek nesillere sağlıklı şekilde aktarılması gereken bir emanet olduğunu ifade eden Mehmetbeyoğlu, israfın önlenmesi, atık miktarının azaltılması ve doğal kaynakların verimli kullanılmasının artık bir zorunluluk haline geldiğini belirtti.
Mehmetbeyoğlu, “İsrafı önlemek, atık miktarını azaltmak, kaynaklarımızı doğru ve verimli kullanmak artık tercih edilen bir yaklaşım değil, bir zorunluluk haline gelmiştir” değerlendirmesinde bulundu.
Çukurova’nın üretim gücünün korunmasıyla birlikte çevre bilincinin de güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Mehmetbeyoğlu, Adana’daki üniversitelerin bilimsel birikimi, Sıfır Atık Vakfı ve sivil toplum kuruluşlarının çalışmaları, kamu kurumlarının kararlılığı ve özel sektörün deneyiminin aynı platformda buluşmasının önemli olduğunu söyledi.
Mehmetbeyoğlu, çalıştayın Adana ve Türkiye açısından hayırlı sonuçlar ortaya çıkarmasını temenni etti.
Çalıştay kapsamında Adana’nın çevre ve sürdürülebilirlik gündemi 15 tematik masa üzerinden ele alındı
Çalıştay kapsamında Adana’nın çevre ve sürdürülebilirlik gündemi farklı başlıklar üzerinden ele alındı. İklim değişikliği, afet ve doğa yönetiminin yanı sıra su yönetimi ve sulama verimliliği, kentin öncelikli çalışma alanları arasında değerlendirildi. Adana’nın tarımsal üretim gücü dikkate alınarak tarım, gıda ve organik döngü ile su kaynaklarının daha verimli kullanılması konusunda çözüm önerileri üzerinde duruldu.
Denizler, kıyılar ve sucul ekosistemlerin korunmasına yönelik değerlendirmelerin de yapıldığı çalıştayda, “Sıfır Atık Mavi” yaklaşımı kapsamında Adana’nın kıyı alanlarının korunması ve atıkların sucul ekosistemler üzerindeki etkilerinin azaltılması ele alındı. Ambalaj, plastik ve tek kullanımlık ürünlerin oluşturduğu atık yükünün azaltılması, geri dönüşümün yaygınlaştırılması ve kaynakların daha verimli kullanılması da masalarda görüşülen başlıklar arasında yer aldı.
Adana’nın sanayi ve ticaret yapısı da çalıştayın önemli gündemlerinden biri oldu. Sanayi, ticaret ve dönüşüm ekonomisi kapsamında kaynak verimliliğinin artırılması değerlendirilirken, tekstil, mobilya ve diğer tüketim malları sektörlerinde sürdürülebilir üretim modellerine geçişin gerekliliği üzerinde duruldu. Enerji ve ulaşım dönüşümü başlığında ise daha verimli enerji kullanımı, çevresel etkilerin azaltılması ve sürdürülebilir ulaşım seçeneklerinin geliştirilmesine yönelik öneriler ele alındı.
Kent yaşamına ilişkin değerlendirmelerde ise kamusal alanlar, parklar, yapılar ve kentsel alanların çevreyle uyumlu şekilde yönetilmesi konusu öne çıktı. Turizm, otelcilik, hizmet sektörü ve etkinlik yönetimi alanlarında da atıkların azaltılması ve kaynakların verimli kullanılması konusunda yapılabilecek çalışmalar değerlendirildi. Sağlık kurumlarında sıfır atık uygulamalarının yaygınlaştırılması ve kaynak verimliliğinin artırılması da çalıştayın gündeminde yer aldı.
Çalıştayda çevre bilincinin toplumsal yaşamın bir parçası haline getirilmesi amacıyla kültürel, eğitsel ve toplumsal dönüşüm başlığı da ele alındı. Sürdürülebilirlik alanındaki çalışmaların hayata geçirilmesi için finansman ve teşvik mekanizmalarının güçlendirilmesi, dönüşüm ekonomisinin desteklenmesi ve kurumlar arasındaki iş birliğinin artırılması gerektiği değerlendirildi.
Yönetişim ve kurumsal sistemler başlığında kamu kurumları, yerel yönetimler, üniversiteler, özel sektör ve sivil toplum kuruluşları arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesine yönelik görüşler paylaşılırken, dijitalleşme, veri yönetimi ve istatistik başlığında ise çevre politikalarının sağlıklı veriler üzerinden oluşturulması ve izlenebilir hedeflerin belirlenmesi konusunda değerlendirmeler yapıldı.
