YENİ Parti Adana Milletvekili ve TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ayhan Barut, Adana’da arazi toplulaştırması sonrasında çiftçilerin ruhsatlı yeraltı suyu kuyularında yaşadığını belirttiği sorunları Meclis gündemine taşıdı.
TBMM Başkanlığına, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle soru önergesi sunan Barut, kamu eliyle gerçekleştirilen arazi toplulaştırması sonucunda arazilerin ada, parsel ve pafta bilgilerinin değiştiğini, bu durumun daha önce DSİ’den ruhsat alan çiftçiler açısından bürokratik sorunlara yol açtığını savundu.
Barut, “Bu değişiklikler, yıllardır üretim yapan ve DSİ’den usulüne uygun şekilde ruhsat almış çiftçilerimizin yeraltı suyu kuyularında ciddi bir bürokratik soruna dönüşmüştür. Devletin yaptığı toplulaştırmanın bedelini çiftçiye ödetmeyin” ifadelerini kullandı.
“Çiftçinin hiçbir dahli ve kusuru yok”
Arazi toplulaştırmasının çiftçilerin iradesi dışında gerçekleştirildiğine dikkat çeken Barut, arazilerin kadastral bilgilerinin değişmesiyle birlikte ruhsatlı su kuyularının pafta ve parsel bilgilerinin de değiştiğini belirtti.
Çiftçilerin mevcut ruhsatlarını yeni kadastral bilgilere göre güncellemek veya devralmak istediğinde yeni işlemlerle karşılaştığını öne süren Barut, şunları söyledi:
“DSİ, yeni paftada yer alan malik veya mirasçıların yarısından bir fazlasının muvafakatini istediğini belirtmektedir. Çiftçinin hiçbir dahli ve kusuru olmadığı halde, devletin gerçekleştirdiği arazi toplulaştırmasının sonucunda neden çiftçiye yeniden muvafakat toplama yükü getiriliyor? Böyle bir durumda üretici ne yapacak?”
“Çiftçi tarlasını mı sulayacak, bürokrasiyle mi uğraşacak?”
Sorunun özellikle sulama döneminde üreticiler açısından daha büyük önem taşıdığını ifade eden Barut, daha önce DSİ tarafından verilen yasal kuyu ruhsatlarının yalnızca kadastral bilgilerin değişmesi nedeniyle çiftçiler açısından yeni bir bürokratik sürece dönüşmemesi gerektiğini savundu.
Barut, “Çiftçinin elinde daha önce DSİ tarafından verilmiş yasal bir kuyu ruhsatı bulunmaktadır. Çiftçi bu ruhsatı kendi isteğiyle değiştirmemiştir. Arazi toplulaştırmasını çiftçi yapmamıştır. Ada, parsel ve pafta değişikliğini çiftçi gerçekleştirmemiştir. Buna rağmen toplulaştırmanın ortaya çıkardığı kadastral değişiklik nedeniyle bütün yük yine çiftçinin omuzlarına bırakılmaktadır” dedi.
“Kurumlar arasındaki sistem sorununu çiftçi çözmek zorunda değil”
Bakanlık ve DSİ’ye başvuran çiftçilere sorunun sistemsel olduğu ve çözüm için çalışmaların sürdüğünün ifade edildiğini aktaran Barut, üretim ve sulama döneminin beklemeye tahammülü olmadığını söyledi.
Mazot, gübre, tohum ve ilaç maliyetlerinin üreticinin yükünü artırdığını belirten Barut, ruhsat işlemlerindeki sorunların da üretimin önünde engel oluşturmaması gerektiğini dile getirdi.
Barut, “Bakanlığa ve DSİ’ye açıkça çağrıda bulunuyorum; çiftçinin önüne bürokratik duvar örmeyin. Daha önce DSİ tarafından ruhsatlandırılmış kuyuların, arazi toplulaştırması nedeniyle değişen ada, parsel ve pafta bilgileriyle eşleştirilmesi kurumların görevidir. Devletin bir kurumu araziyi toplulaştırırken diğer kurumu bu değişikliği kendi sistemine işleyemiyorsa, bunun çözümünü vatandaşın üzerine bırakmak doğru değildir. Kurumlar arasındaki sistem sorununu çiftçi çözmek zorunda değildir” diye konuştu.
Bakanlığa 15 soru yöneltti
Ayhan Barut, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığına sunduğu soru önergesinde şu sorulara yanıt istedi:
1. Adana’da arazi toplulaştırması yapılan ilçelerde, toplulaştırma öncesinde DSİ tarafından ruhsatlandırılmış olup toplulaştırma sonrasında ada, parsel veya pafta bilgileri değişen kaç adet yeraltı suyu kuyusu bulunduğu tespit edilmiş midir? Tespit edilmişse ilçe ve mahalle bazında sayıları nedir?
2. Toplulaştırma nedeniyle kadastral bilgileri değişen yeraltı suyu kuyularının ruhsatlarının yeni ada, parsel ve pafta bilgileriyle eşleştirilmesi için Bakanlığınız ve DSİ tarafından uygulanan mevcut prosedür nedir?
3. Toplulaştırma işlemi kamu kurumları tarafından gerçekleştirildiği halde, daha önce DSİ tarafından usulüne uygun şekilde ruhsatlandırılmış bir kuyunun yeni kadastral bilgilerle ruhsatının güncellenmesi veya devri için yeniden malik/mirasçı muvafakatı aranmasının hukuki dayanağı nedir?
4. Yeni paftadaki malik veya mirasçıların yarısından bir fazlasının muvafakatinin alınması şartı hangi kanun, yönetmelik, genelge, yönerge veya idari düzenlemeye dayanmaktadır? Bu uygulamaya ilişkin yazılı bir mevzuat hükmü veya DSİ Genel Müdürlüğü talimatı bulunmakta mıdır?
5. Toplulaştırma öncesinde ruhsatlandırılmış kuyuların, yalnızca toplulaştırma sonucunda ada, parsel veya pafta bilgilerinin değişmesi nedeniyle mevcut ruhsat haklarının fiilen kullanılamaz hale gelmesini önlemek amacıyla DSİ tarafından özel bir düzenleme yapılması düşünülmekte midir?
6. Toplulaştırma nedeniyle meydana gelen kadastral değişikliklerin DSİ’nin yeraltı suyu kuyusu ruhsat kayıtlarına kurumlar arası veri paylaşımı yoluyla otomatik olarak işlenmesine yönelik bir sistem mevcut mudur? Mevcut değilse böyle bir sistem kurulması planlanmakta mıdır?
7. Bakanlık ve DSİ tarafından çiftçilere bu konuda “sistemsel bir sorun bulunduğu ve sorunun çözümü için çalışma yürütüldüğü” yönünde bilgi verildiği doğru mudur? Doğruysa söz konusu sistemsel sorun tam olarak nedir ve çözüm için hangi çalışmalar yürütülmektedir?
8. Söz konusu sistemsel sorunun giderilmesi için Bakanlık veya DSİ tarafından belirlenmiş bir takvim bulunmakta mıdır? Varsa çözümün ne zaman tamamlanması öngörülmektedir?
9. Adana’da bu nedenle ruhsatını güncelleyemediği veya devralamadığı için sulama yapamayan, tarımsal üretimi aksayan ya da mağduriyet yaşayan kaç çiftçi bulunduğu konusunda Bakanlığınızın elinde herhangi bir veri veya başvuru kaydı var mıdır?
10. Çok sayıda hissedarı veya mirasçısı bulunan taşınmazlarda, daha önce yasal olarak ruhsatlandırılmış kuyuların ruhsat işlemlerinin tamamlanabilmesi için yüzlerce kişinin muvafakatinin aranması gibi uygulamaların çiftçilerin karşılaştığı bürokratik ve ekonomik yükü artırdığı dikkate alınarak daha kolay, hızlı ve hakkaniyetli bir çözüm mekanizması oluşturulması planlanmakta mıdır?
11. Kamu eliyle gerçekleştirilen arazi toplulaştırması sonucunda kadastral bilgileri değişen ruhsatlı kuyular için, çiftçinin kusuru bulunmadığı halde yeniden muvafakat toplama zorunluluğunun kaldırılması ve ruhsatların yeni kadastral bilgilerle doğrudan eşleştirilmesi konusunda bir mevzuat değişikliği yapılması düşünülmekte midir?
12. Adana’da yaşanan sorunun yalnızca Adana ile sınırlı olup olmadığı araştırılmış mıdır? Türkiye genelinde arazi toplulaştırması nedeniyle ruhsat bilgilerindeki kadastral değişikliklerden kaynaklanan benzer mağduriyet yaşayan kaç yeraltı suyu kuyusu bulunduğu tespit edilmiş midir?
13. Bu sorunun yalnızca münferit başvurular üzerinden değil, toplulaştırma yapılan tüm bölgelerdeki ruhsatlı kuyuları kapsayacak şekilde topluca çözülmesi için Bakanlığınız tarafından bir çalışma yürütülmekte midir?
14. Çiftçilerin üretim sezonunda sulama ihtiyacının gecikmeden karşılanabilmesi için, sorun çözülünceye kadar toplulaştırma öncesinde geçerli ruhsatı bulunan kuyuların yeni kadastral bilgileriyle eşleştirilerek geçici veya kalıcı bir çözüm sağlanması mümkün müdür?
15. Bakanlığınız ve DSİ tarafından, arazi toplulaştırması nedeniyle kadastral bilgileri değişen ancak daha önce usulüne uygun şekilde ruhsatlandırılmış yeraltı suyu kuyularının ruhsat işlemlerinde çiftçilerin mağduriyet yaşamamasını sağlayacak kalıcı bir düzenleme yapılacak mıdır?
